Atak
astmy?

Przeciwwskazania do pracy dla osób z astmą

Astma jest chorobą przewlekłą, a to oznacza, że towarzyszy pacjentowi od pierwszych objawów przez całe życie. Nie da się z niej wyleczyć, ale dobrze kontrolowana jest mało uciążliwa na co dzień. Pytanie jednak, czy chory na astmę może podjąć pracę w każdym zawodzie? A może są takie, których nie powinno się wykonywać z tą chorobą? Wyjaśniamy.

Data publikacji:

Data ostatniej aktualizacji:

Na początek najważniejsze: kontrolowana astma oskrzelowa nie powinna utrudniać Ci życia. Aby tak było, musisz być pod stałą opieką lekarza, przyjmować regularnie leki zgodnie z zaleceniami oraz prowadzić higieniczny tryb życia, w tym unikać palenia papierosów i narażenia na dym. W kontekście pracy zawodowej mogą się jednak pojawiać nieznaczne ograniczenia.

Z czym są związane ograniczenia w podjęciu pracy przez osobę z astmą?

Osoba z astmą doświadcza epizodycznych napadów, w trakcie których pojawiają się świszczący oddech, duszności, kaszel oraz uczucie ucisku w klatce piersiowej. Te objawy mogą przekładać się na pewne ograniczenia zawodowe. Wynikają one z trzech podstawowych kwestii, takich jak:

  1. bezpieczeństwo samego pacjenta – nagły, ostry atak astmy podczas wykonywania trudnych zadań może być ryzykowny dla zdrowia lub życia chorego na astmę,
  2. zagrożenie ekspozycją na czynniki szkodliwe – takie, które mogą nasilić problemy chorobowe,
  3. efektywność wykonywania zadań zawodowych.

Z tych powodów może się zdarzyć, że lekarz medycyny pracy nie wystawi osobie chorującej na astmę zaświadczenia o zdolności do podjęcia zatrudnienia w określonych zawodach oraz miejscach.

Jakie zawody są nieodpowiednie dla osób z astmą?

Nie ma jednej, zamkniętej listy zawodów, które byłyby nieodpowiednie dla osób, które chorują na astmę. Pamiętaj, że to, jakie (ewentualnie) pojawiają się przed Tobą ograniczenia, zależy przede wszystkim od specyfiki astmy, z jaką się zmagasz. Do nasilenia objawów astmy mogą przyczynić się alergeny, wysiłek fizyczny lub niealergiczne czynniki drażniące, takie jak pyły, związki chemiczne. Ważny jest także stopień nasilenia objawów – im są one łagodniejsze i lepiej kontrolowane, tym mniej limitów.

Można jednak wymienić kilka zawodów, które mogą być szkodliwe i nieodpowiednie dla osoby chorującej na astmę.

Głównym problemem związanym z pracą w piekarni dla chorego na astmę będzie kontakt z mąką, która unosi się w powietrzu. Gdy dostanie się do dróg oddechowych, może podrażnić już nadwrażliwe oskrzela chorego, a co za tym idzie – doprowadzić do nasilenia się objawów astmy.

Taka osoba jest narażona na kontakt z rozmaitymi chemikaliami, które drogą wziewną mogą się dostać do układu oddechowego. To również czynniki drażniące, mogące stanowić problem.

Jeśli alergenem wywołującym napady astmy jest sierść zwierząt, chory nie powinien podejmować pracy np. w sklepie zoologicznym, ogrodzie zoologicznym czy w gospodarstwie rolnym.

Farby do włosów czy kosmetyki do stylizacji stosowane w zakładach fryzjerskich mogą również być czynnikami drażniącymi, których warto unikać.

Nasilenie objawów astmy mogą powodować: pył unoszący się podczas opracowywania drewnianych elementów, lakiery i kleje używane do obróbki drewna.

Praca służb mundurowych wiąże się często z dużą presją, stresem oraz wysiłkiem fizycznym. W przypadku strażaków dochodzi również ekspozycja na dym emitowany w trakcie pożarów. Dlatego astma oskrzelowa może być przeciwwskazaniem do wykonywania takich zawodów. Dziś jednak coraz częściej mówi się o tym, że ograniczenia powinny być zniesione – kontrolowana astma może nie dawać żadnych objawów, co oznacza, że nie powinna wykluczać z rekrutacji. Mimo to osoby kandydujące do wojska czy policji mogą mieć problem z pozytywnym przejściem rekrutacji.

Jednym słowem: chory na astmę powinien unikać pracy w zawodzie, w którym będzie narażony na czynniki powodujące nasilenie objawów jego choroby. Każdy przypadek jest jednak indywidualny. W różny sposób czynniki będą wpływały na nasilenie objawów u każdego chorego. W części przypadków stosując prawidłowe leczenie można uzyskać znaczne zmniejszenie nasilenia dolegliwości, jednak są chorzy, którzy bezwzględnie powinni zrezygnować z danej pracy. Dlatego podstawową kwestią jest dobre zdiagnozowanie przyczyny astmy, a równie ważną – stosowanie się do zaleceń lekarza. Jeśli zadbasz o te dwie kwestie, nie powinno być problemów.

Jak zadbać o bezpieczne środowisko pracy dla osoby chorującej na astmę?

Na astmę w miejscu pracy warto spojrzeć też z perspektywy podmiotu zatrudniającego osoby z taką dolegliwością. Czy może on zadbać w jakiś sposób o dobry stan zdrowia pracownika z rozpoznaną astmą? Jak najbardziej tak. Warto przede wszystkim zadbać o sprawnie działający system wentylacji w miejscu pracy – tak, aby powietrze w pomieszczeniu było czyste, miało odpowiednią temperaturę i poziom wilgotności.

Jeżeli w miejscu pracy działa klimatyzacja, w trosce o dobro pracowników należy zadbać o jej regularne czyszczenie. W innym przypadku może się ona stać źródłem patogenów, które będą szkodliwe nie tylko dla osób z astmą, ale także tych zdrowych.

Za to w zakładach pracy, w których pracownicy są narażeni na ekspozycję na substancje chemiczne lub inne substancje drażniące układ oddechowy, powinno się szczególnie zadbać o zapewnienie środków ochrony osobistej i zbiorowej.

Materiał wewnętrzny Chiesi
Konsultacja merytoryczna Dr n.med. Małgorzata Pietrusińska